Sepetiniz şu an boş.
Erkenci domates tohumu, gelişim sürecini geleneksel çeşitlere göre daha hızlı tamamlayan, mevsimin ilk ve en taze mahsullerini erkenden sofralarınıza getiren özel bir yapıya sahip tohumlardır. Bahçe ve balkonlarınızda erkenden kendi sebzelerinizi yetiştirmek istiyorsanız, bu tohumlar sayesinde yazı beklemenize gerek kalmaz. Çünkü bu tohumlar ekildiği andan itibaren adeta zamanla yarışır; diğer domatesler henüz uykudayken toprağa sıkıca tutunup hızla büyümeye başlar. Bu sayede, diğer üreticiler henüz ilk fidelerini toprakla buluştururken siz çoktan dalından domates toplamanın keyfini sürebilirsiniz.
Üstelik bu dayanıklı bitkimiz soğuktan fazla etkilenmediği için ilkbaharın o kararsız, serin günlerinde bile toprağa kolayca uyum gösterir. Genellikle erkenci domates çeşitlerinde, dikimden sonra ortalama 8-10 gün gibi kısa bir sürede çiçeklenme başlar; bu da hasat zamanını neredeyse iki hafta öne çekmiş olur. Erken gelen bu bereketli sebze, özellikle pazar tezgahlarında ürünlerini sunan üreticiler için çok büyük bir fırsattır.
Bu erkenci tohumların en sevilen yönü ise hızlı olmasının yanında, çocukluğumuzun o eski domates lezzetini de beraberinde getirmesidir. Kök yapısı çok güçlü olduğu için açık tarlada da, serada da harikalar yaratır. Etli dokusu, yoğun kırmızılığı ve buram buram kokan aromasıyla sofralarda sevilerek tüketilir. Kolayca ezilmeyen ve uzun süre tazeliğini koruyabilen orta ve iri büyüklükteki meyveleri; kahvaltılardan salatalara, yemeklerden kışlık soslara kadar pek çok yerde değerlendirilir.
Erkenci domates yetiştiriciliğinde doğru zamanlama, hasat dönemini ne zaman başlatacağınızı belirleyen önemli bir adımdır. Tohumların uykusundan uyanıp filizlenebilmesi için toprağın tatlı bir sıcaklığa, yani 18-20°C seviyelerine ulaşması şarttır. Dört mevsimi bir arada yaşayan ülkemizde; Akdeniz ve Ege gibi ılık kıyı kesimlerinde toprak bu kıvama Şubat sonu ile Mart ortasında gelir. Ancak İç ve Doğu Anadolu gibi kışın sert geçtiği karasal iklimlerde acele etmemek, Nisan ortasını hatta Mayıs başını beklemek en doğrusudur.
Peki, kışın uzun sürdüğü soğuk bir bölgede yaşıyorsanız ne zaman ekim yapmalısınız? Tohumları doğrudan açık alanda soğuk toprağa ekerek riske atmak yerine, evlerinizin sıcak köşesinde ya da korunaklı bir serada fideleme yöntemiyle işe başlayabilirsiniz. Fideleme adı verilen bu pratik yöntem, havaların geç ısındığı yerlerde bile mevsimi erkenden yakalayarak daha çok ürün toplamanıza imkan verir.
Geçen sezon Ankara’nın soğuğunda üretim yapan bir bahçecimiz, Nisan ayındaki güneşe aldanıp tohumların yarısını bahçesine ekti. Kalan yarısını ise Mart ayının başında evinin güneş gören bir köşesinde, küçük pet bardaklarda çimlendirmeye bıraktı. Sonuçta, bahçeye ekilen tohumlar soğuktan çürürken; ev ortamında fideleşip Mayıs ortasında bahçeye dikilen diğerleri, Haziran sonu gelmeden ilk sulu domateslerini vermeye başladı. Kısacası, bölgenizde don tehlikesi geçene kadar fidelerinizi içeride güvenle büyütebilirsiniz.
Erkenci domates tohumlarını toprağa bırakmadan önce köklerin rahat şekilde nefes alabileceği hafif ve besleyici bir zemin hazırlamak önemlidir. Tohum yatağı için torf, perlit ve elenmiş bahçe toprağından oluşan suyu kolayca süzebilen bir karışım hazırlayarak işe başlayabilirsiniz. Ağır killi ve sıkışık topraklar, toprağın altında uyanmaya çalışan minik tohumları boğarak çıkmalarını engeller.
Ekim yaparken tohumlar toprağın çok derinine bırakılmamalı; en fazla 0,5-1 cm derinlikte olmalıdır. Çünkü daha derine ekilen tohumlar yüzeye çıkacak enerjiyi bulamaz ve toprak altında kalır. Tohumları ekip üstünü ince bir toprak tabakasıyla kapattıktan sonra, ağır sulama yapmak yerine fısfısla hafifçe nemlendirmek en doğrusudur. Onları sarsmadan, kayıpsız bir şekilde çimlendirmek için de ortam sıcaklığını 22-25°C civarında sabit tutmaya dikkat etmelisiniz.
Tohumların sıcağa nasıl tepki verdiğini görmek için ufak bir çimlenme testi yaptık. Sıcaklığı 23°C'de tuttuğumuzda filizleri görmek yaklaşık bir haftayı buldu. Ancak sıcaklığı iki derece artırıp 25°C'ye sabitlediğimizde tohumlar sadece 5 günde çimlenmeye başladı. Tabii ki sulama sıklığınız da bu hızı etkiler. Tohumlarınız yeşerip boy gösterene kadar, onları sert rüzgarlardan ve yakıcı güneş ışığından koruyarak korunaklı bir alanda tutmanızı tavsiye ederiz.
Erkenci domates fideleri, toprakla hızlı uyum sağlayan bir yapıya sahip olup, dikimden sonra 60-75 gün aralığında ilk meyvelerini vermeye başlar. Standart domates çeşitlerinin hasada gelme süresinin 80-100 gün olduğu düşünüldüğünde, neredeyse bir ay kazanmış olursunuz. Bu özellikleri sayesinde sezonun ilk domateslerini daha erken toplamak isteyen üreticiler tarafından sıkça tercih edilir. Ancak bu süre; toprağın besin değerine, düzenli sulamaya ve bitkinin aldığı günlük güneş miktarına göre değişebilir.
Sahada yaptığımız gözlemlerde bazı üreticilerin bu bitkinin her koşulda çok hızlı büyüdüğünü sandığını gördük. Hatta geçen sezon serin geçen bir Mayıs ayında gece sıcaklığının 12°C'nin altına düşüşüyle bitkinin kendini koruma moduna aldığını ve meyve vermeyi durdurduğunu gözlemledik. Yani sadece çeşidin gücüne güvenmek yetmez; hasat dönemini öne çekmek için gecelerin serinliğini de göz önünde bulundurmanız gerekir.
Fidelerinizi bahçeyle buluşturmak için ilkbaharın son donlarının geçmesini ve toprak sıcaklığının dengelenmesini beklemelisiniz. Dışarıya dikeceğiniz sağlıklı bir fidenin gövdesi neredeyse bir kurşun kalem kalınlığında olmalı ve üzerinde en az 4-6 gerçek yaprak bulunmalıdır. Tabii toprağa dikmeden önce onu doğayla uyumlu hale getirmek de önemlidir. Hassas fidelerinizi toprağa hemen dikmeyip, önce onları her gün birkaç saat rüzgara ve güneşe maruz bırakıp, sonra tekrar içeri alarak dışarıya alıştırabilirsiniz. Bu süreç fidelerin dikildikten sonra hayata tutunmalarını kolaylaştırır.
Bitkilerin rahatça hava alması ve büyüyebilmesi için sıralar arasında 100-120 cm, fidelerin kendi arasında ise 40-60 cm boşluk bırakmanız gerekir.
Fideleri dikeceğiniz alanı, kök topağından iki kat daha geniş olacak şekilde hazırlamalısınız.
Fideyi yaprak hizasına yakın, biraz derine dikerek gövdeden güçlü ek kökler çıkmasını sağlayabilirsiniz.
Fideyi diktikten sonra toprağın köklere iyice yapışması için ilk cansuyunu bolca ve yavaşça vermeye dikkat etmelisiniz.
Erkenci domates fidelerinin nemini kaybetmemesi için dikimi rüzgarlı ya da yakıcı güneşli saatler yerine, ikindi serinliğinde yapmanız en güvenlisidir.
Erkenci domates fideleri dikildikten sonra, sıcak yaz günlerinde 2-3 günde bir, serin havalarda ise 4-5 günde bir sulama yapılması yeterli olur. Toprağın sadece yüzeyine bakmak yanıltıcı olabilir; parmağınızı 4-5 cm derinliğe batırdığınızda kuruluk hissediyorsanız sulama vakti gelmiş demektir. Meyveler kızarıp olgunlaşırken düzensiz ve yoğun sulama yapmaktan kaçınmanızı öneririz; ani ve aşırı sulama domateslerin kabuğunu çatlatabilir.
Geçen sezon Mart ayı başında erkenci dikim yapan bir üreticimiz, domatesler hızlı büyüsün diye her gün bol miktarda sulama yapınca ilk ürünlerinin kabukları çatladı. Sonraki sezonda ise hatasından ders çıkararak, fideleri diktikten sonra sulamayı sadece toprak kurudukça ortalama 3-4 günde bir yaptı. Bu şekilde pürüzsüz, lezzetli ve pazar değeri yüksek domatesler elde etti.
Bitkinin en iyi şekilde beslenebilmesi için toprak pH derecesini 6.0-6.8 aralığında tutmanız gerekir. Fideleri dikerken organik gübre, meyve döneminde iste potasyum desteği çok önemlidir.
Alt yapraklarda sararma ya da kuruma görürseniz, bu yaprakları budayarak bitkinin hava almasını sağlamalısınız. Ayrıca beyaz sinek ve yaprak bitine karşı her gün yaprak altlarını kontrol etmenizi öneririz.
Balkonda erkenci domates yetiştirmek için en az 30-40 litrelik, drenaj delikleri olan saksıları seçmelisiniz. Bununla birlikte bitkiyi günde en az 6 saat doğrudan güneş alan bir yere konumlandırmanız önemlidir.
Olgunlaşan atalık domateslerin tohumlarını yıkayıp kuruttuktan sonra, sonraki sezon için kağıt zarflarda serin ve karanlık yerlerde muhafaza edebilirsiniz.
Erkenci domates tohumlarının fiyatları; tohumun türüne, yapısına, paket içindeki miktara göre farklılık gösterir. Yüksek çimlenme gücüne sahip ve hastalıklara karşı daha dirençli sertifikalı tohumların fiyatlarında küçük bir fark olsa da hasat zamanı geldiğinde yüksek verimliliği ve ürün kalitesiyle üreticisini mutlu eder.
Kaliteli bir tohum seçimiyle doğru şekilde başlanan bir üretim, sezon sonunda her zaman yüz güldüren bir kazanca dönüşür. Siz de toprağınızın bereketini artırmak ve sezonun en erken, en lezzetli hasatlarını elde etmek için İntfa Tarım tohum çeşitlerinden alanınıza uygun olan çeşidi seçebilirsiniz.